အေနာ္ရထာမင္းႀကီး လူတစ္ရစ္နတ္တစ္ရစ္ တည္ခဲ့သည္ဆုိေသာ ေရႊစည္းခုံဘုရားႏွင့္ စိန္ဖူးေတာ္ၾကည့္ခြက္သည္ အမွန္တကယ္ ဘာအတြက္သုံးခဲ့သလဲ

ေရႊစည္းခုံေစတီေတာ္ဆုိသည္မွာ ေထရဝါဒဗုဒဘာသာ ျမန္မာ့ေျမေပၚအခုိင္အမာ စုိက္ထူႏုိင္ခဲ့ေသာ အေနာ္ရထာမင္း၏ အထိမ္းအမွတ္ကုသုိလ္ေတာ္ ေစတီေတာ္ျဖစ္သလုိ ယေန႕ ျမန္မာႏုိင္ငံ အတြင္းရွိ ေျမစုိက္ေစတီ အားလုံးနီးပါးတုိ႕မွာလည္း ေရႊစည္းခုံ ေစတီေတာ္ကုိ စံနမူနာ ထားကာ တည္ေဆာက္ၾက သည္ အထိ အဓိပၸါယ္ျပည့္စုံေသာ က်က္သေရမဂၤလာ အဖ်ာဖ်ာ တုိ႕ျဖင့္ ျပည့္စုံသည့္ ေစတီေတာ္ၾကီးျဖစ္သည္။ ဤမွ်ႏွင့္ သာမက နတ္ကိုးကြယ္မႈႏွင့္ ဗုဒၶဘာသာကုိ ခြဲျခားေပးနုိင္ေသာ ေစတီေတာ္ ၾကီးတစ္ဆူလည္း ျဖစ္သည္။

ေရႊစည္းခုံေစတီေတာ္၏ သမုိင္းအက်ဥ္းအားေျပာရမည္ဆုိလွ်င္ အေနာ္ရထာမင္းနန္းတက္ခ်ိန္တြင္ ေတာလုိက္မုဆုိးတစ္ဦးမွ ေတာထဲ တြင္ ရွင္အရဟံမေထရ္ကုိ ေတြ႕ရွိျပီး နန္းေတာ္အတြင္းသုိ႕ ပင့္ေဆာင္ ရာမွ ဗုဒၶဘုရားရွင္၏ သစၥာ( ၄ ) ပါး ၊သခၤါရတရား၊ မဂၢင္တရားႏွင့္ နိဗၺာန္ တရားေတာ္မ်ားအေၾကာင္း ေဟာၾကား ၊ နာယူခြင့္ရရွိအျပီး အေနာ္ရထာသည္ ထုိက်မ္းဂန္သုိ႕ကုိ ကူးယူရန္ သထုံသုိ႕ ေတာင္းခံ ခဲ့သည္။

သထုံဘုရင္ မႏူဟာက ပုဂံျပည္၏ ေတာင္းဆုိခ်က္ မ်ားကုိ ျငင္းဆန္သျဖင့္ အေနာ္ရထာမွ သြားေရာက္ တုိက္ယူ၍ ပိဋကတ္ ( ၃ ) ပုံကုိ ပုဂံသုိ႕ ပင့္ေဆာင္ခဲ့ကာ ယေန႕ ကြ်နု္ပ္တုိ႕ သက္ဝင္ယုံၾကည္ေသာ ေထရဝါဒဗုဒၶဘာသာစစ္စစ္ကုိ ေကာင္းစြာ အုတ္ျမစ္ခ်ေပးခဲ့သည္။

သီရိလကၤာမွ စြယ္ေတာ္ ပင့္ေဆာင္ကာ ဆင္ျဖဴေတာ္ ေပၚတင္ ၍လြတ္လုိက္ရာ ဆင္ျဖဴေတာ္ သည္ ဧရာဝတီျမစ္ကမ္းပါးေပၚရွိ သဲစည္းခုံးေပၚတြင္ ဝပ္ခဲ့သည္။ၾကည္ညိဳသဒၵါစိတ္ ၾကီးမားစြာျဖစ္ေပၚမိသည့္ အေနာ္ရထာမင္းသည္ ( 1060 ) ျပည့္ႏွစ္တြင္ ေရႊစည္းခုံေစတီေတာ္ကုိ တုရင္ေတာင္မွ အလ်ား ( ၃ ) ထြာ ( 27 လက္မ – 68.58cm)၊ အနံ ( ၁ )ထြာ ( 9 လက္မ – 22.86cm)ရွိေသာ သဲေက်ာက္ တုံးမ်ားျဖင့္ စတင္ တည္ထား ခဲ့သည္။

ထုိသဲေက်ာက္မ်ားသည္ ဘုရားတည္မည့္ ေနရာႏွင့္ အလွမ္းေဝးသျဖင့္ ပုဂံသားတုိ႕ တစ္ဦးကုိတစ္ဦး လက္ဆင့္ကမ္း သယ္ေဆာင္ ကာ တည္ေဆာက္ ထားေသာ ဘုရားလည္းျဖစ္သည္။ ဒြတၱေဘာင္မင္း၏ သေရေခတၱရာမွ ရရွိေသာ နဖူးသင္းက်စ္ေတာ္ႏွင့္ တရုတ္ျပည္မွျမဆင္းတု တစ္ဆူ ၊ မင္းၾကီးကုိယ္စား ရတနာပန္းေတာင္းဖက္ေနဟန္ တုိ႕ကုိ ေရႊစင္ သြန္းကာ ဌာပနာသည္။ ေစတီေတာ္ ပစၥယံ ( ၃ ) ဆင့္ျပီး သြားသည့္အခ်ိန္ တြင္ သီရိလကၤာမွ ပင့္ေဆာင္ခဲ့ေသာ စြယ္ေတာ္ပြား ကုိ ထပ္မံ ဌာပနာသြင္းသည္။

ထုိ ဘုရားတည္ေန စဥ္ပင္ အေနာ္ရထာမင္း နတ္ရြာစံသျဖင့္ က်န္စစ္သားမင္းမွ ( 1089 ) ခုႏွစ္၊ ျမန္မာသကၠရဇ္ ( ၄၅၁ ) ခုႏွစ္ တန္ေဆာင္မုန္း လဆန္း( ၁၃ ) ရက္ေန႕တြင္ ဆက္တည္ သည္။ က်န္စစ္သားမင္းမွ အေတာင္ ( ၃၀၀ ) (137 m 450 ေပ) အျမင့္ ( ၈၀ ) ေတာင္ (120 ေပ 36.57m ) ျဖင့္တည္သည္။ လူတစ္ရစ္တည္ျပီးစဥ္ နတ္တုိ႕တစ္ရစ္တည္ၾကသျဖင့္ ဘုရားသည္ ( 1089 ) ခုႏွစ္ ျမန္မာသကၠရဇ္ ( ၄၅၂ ) ကဆုန္လျပည့္ေန႕ တြင္ ျပီးခဲ့ရာ ဘုရားသည္လပုိင္း အတြင္းႏွင့္ အျပီးသတ္ႏုိင္ခဲ့သည္။

ျခေသၤ့ ( ၂၁ ) ေကာင္ရံထားေသာ ပစၥယံ ( ၃ ) ဆင့္အား ေထာင့္စုိ္က္ေစတီမ်ား ထားရွိသည္။ အုိး ( ၁၂ ) လုံးကုိထပ္မံရံ လုိက္သည္။ ထုိ႕ေနာက္ ( ၄ ) မ်က္ႏွာစလုံ နတ္လွမ္းေလွကား ( ၄ ) စင္းဆင့္တက္ကာ နတ္မုခ္မ်ား ထားရွိသည္။ မကာန္း ( ၁၆ ) ေကာင္၊ ပင္လယ္ဖား ( ၁၆ ) ေကာင္ တုိ႕ျဖင့္ ပစၥယံ ( ၃ ) ဆင့္ကုိ ဆန္းၾကယ္ေစသည္။

ထုိအထက္တြင္ ရွစ္ေထာင့္ၾကာ ၊ ၾကာလွန္၊ ၾကာေမွာက္၊ ေခါင္းေလာင္း၊ ရင္ဖြဲ႕ခါးပတ္၊ သပိတ္ေမွာက္ ၊ ေဖာင္းရစ္၊ ၾကာစိတ္၊ ၾကာေမွာက္၊ ရြဲ၊ ၾကာပ်ံစသျဖင့္ အဆင့္ဆင့္တက္ေရာက္ သြားကာ ခ်ယားသီးတြင္ အဆုံးသတ္ သြားသည့္ ဆန္းၾကယ္လြန္းေသာ ပုဂံေခတ္ ဗိသုကာ ျဖစ္ကာ ျမန္မာတစ္ႏုိင္ငံလုံး စံထားကာ တည္ ေဆာက္ ရေသာ ဘုရားတစ္ ဆူျဖစ္လာရေလသည္။

ထုိ႕ေနာက္ ဘုရား၏ အေရွ႕ဘက္ ေစာင္းတန္း တြင္ က်န္စစ္သား၏ အမိန္႕ေတာ္ျပန္တမ္းေက်ာက္စာ ( ၂ ) တုိင္ကုိ မြန္ဘာသာျဖင့္ စုိက္ထူ ထားခဲ့သည္။ ထုိ ေက်ာက္စာကုိ ရာဇကုမာရ္ေက်ာက္စာ အား ဘာသာျပန္ ေပးခဲ့ေသာ အဂၤလိပ္လူမ်ိဳး C.O Blagden ကပင္ ဘာသာျပန္ေပးခဲ့ရာတြင္ က်န္စစ္သားသည္ ဘုရား လက္ထက္ ဗိႆႏိုးနတ္ျဖစ္ကာ ေနာင္အခါ အရိမဒၵပူရျပည္တြင္ အရွင္ၿဂီၾတိ ဘုဝနာ ဒိတ်ဓမၼရာဇာမည္ေသာ မင္းျဖစ္မည္ဟု ဘုရားရွင္မွ ဗ်ာဒိတ္ေပးခဲ့သည္။ ထုိ႕အျပင္ လက္ယာလက္ျဖင့္ ထမင္းကုိ လူအေပါင္းအားေပးကာ၊ လက္ဝဲလက္ကုိ အဝတ္ပစၥည္း ေပးလတၱံ႕၊ လူအေပါင္းကုိ အမိ၏ ရင္ဝယ္သားကဲ့သုိ႕အက်ိဳးစီးပြား ျဖင့္ ေစာင့္ေရွာက္လတၱံ႕၊ ၾကမ္းၾကဳတ္ေသာ လူအေပါင္းကုိ ယဥ္ေက်းေအာင္ျပဳလတၱံ႕စသျဖင့္ ေရးထုိးထားသည္။

ဤသည္ကား သမုိင္းဆုိင္ရာ အခ်က္လက္ မ်ားျဖစ္သျဖင့္ မည္မွ်တိက် မွန္ကန္ႏုိင္ပါသည္ ဆုိသည္ကား အာမခံနုိင္ရန္ ခက္သည္။ ထုိ႕ေၾကာင့္ ျမင္သာေသာ အပုိင္းကုိသာ စတင္ေဆြးေႏြး လုိပါသည္။

ေရႊစည္းခုံသည္ အျပင္ပန္းမွစတင္ေလ့လာၾကည့္မည္ဆုိလွ်င္ အလြန္ပင္အခ်ိဳးက်ေျပျပစ္လွေသာ တည္ေဆာက္မႈ အနုပညာကုိ ေတြ႕ရွိရပါမည္။ ေစတီ၏ေထာင့္တစ္ေနရာတြင္ရပ္ကာ ေထာင့္ေစတီ မွ အထက္ခ်ယားသီးထိပ္အထိ ၾကည့္လုိက္မည္ ဆုိလွ်င္ မ်ဥ္းတစ္ေျဖာင့္ တည္းညီေနသည္ကုိ ေတြ႕ရပါလိမ့္မည္။

အထက္တြင္ေဖာ္ျပထားေသာ ေစတီတည္ေဆာက္ပုံအရ ပစၥယံ ( ၃ ) ဆင့္သည္ အနိစၥ၊ ဒုကၡ၊ အနတၱဟူေသာ သေဘာကို ညြန္းျခင္းျဖစ္သည္။ ( ၈ ) ေျမွာင့္ၾကာ သည္ မဂၢင္ ( ၈ ) ပါးကုိ ဆိုုိသည္။ ၾကာဝန္းတုိ႕သည္ သံသရာကုိညြန္းဆုိ ျပီး အရပ္ ( ၄ ) မ်က္ႏွာမွ မကာန္း၊ ပင္လယ္ဖားပါ နတ္လွမ္းေလွကား ( ၄ ) စင္းသည္ စၾကဝဋာ သမုဒၵရာ ( ၄ ) စင္းကုိဆုိလုိသည္။ သပိတ္ေမွာက္၊ ေခါင္းေလာင္းသည္ စၾကာဝဋာ ကြ်န္းၾကီး ( ၄ ) ကြ်န္းအလည္ ျမင့္မိုရ္ေတာင္ ကုိညြန္းဆုိကာ ေဖာင္းရစ္ ( ၆ ) ရစ္သည္ နတ္ျပည္ ( ၆ ) ထပ္ႏွင့္ ခ်ယားသီးသည္ နိဗၺာန္ကုိ ကုိယ္စားျပဳထား ေလရာ၊ တည္ေဆာက္ေရးပုိင္းအရ ( ၃၁ ) ဘုံ သံသရာစက္ဝန္းႏွင့္ နိဗၺာန္တုိ႕ ကုိ ညြန္းဆုိထားသည္ကား ဘုရားရွင္အဆုံးအမကုိ ေစတီတည္ေဆာက္ ေရး ( Structure ) တြင္ ထည့္သြင္းတည္ေဆာက္ထားျခင္း ျဖစ္သည္။

ပုဂံေရာက္လွ်င္ ေရႊစည္းခုံဘုရားတြင္ တည္ရွိေသာ စိန္ဖူးေတာ္ ၾကည့္ခြက္သည္ လူအေတာ္မ်ားမ်ားၾကည့္ရႈၾကသည္ကုိ ေတြ႕ရပါလိမ့္မည္။ ထုိေရခြက္ကုိ ဘုရင္မွ ဘုရားဖူးရင္း စိန္ဖူးေတာ္ ကုိျမင္ေတြ႕နုိင္ျပီး သရဖူကြ်တ္ မက်ေစရန္ ေရခြက္တြင္ ၾကည့္ရႈရန္ ထားရွိျခင္းျဖစ္သည္ဟု ဆုိသည္။ ဤသည္ကား ရာႏွဳန္းျပည့္ လက္ခံရန္ ခက္ခဲေနပါသည္။ ဘုရင္သည္ သူတည္ျပီးေသာ ဘုရားအား အားရပါးရေတာ့ ဖူးေမွ်ာ္ၾကည့္ခ်င္ပါမည္။

ထုိထက္မက ဘုရားကန္ေတာ့ ရာတြင္ ထိျခင္းငါးပါးျဖင့္ ကန္ေတာ့ရ မည္ျဖစ္ သျဖင့္ သရဖူေျမထိသည့္ ကိစၥသည္ မ်ားစြာအေရးတယူျပဳပါမည္ လားဆိုသည္ ကား စဥ္းစားစရာ ျဖစ္ေနသည္။ အင္ဂ်င္နီယာ ရႈေထာင့္မွ ထင္ျမင္ခ်က္ေပး ရမည္ ဆုိလွ်င္ ဘုရားစတည္သည္ႏွင့္ ပိႏၷဲတုိင္ေခၚ အလည္အူတုိင္ကုိ ေထာင္မွတ္ရသည္။

ပိႏၷဲတုိင္ မ်က္ႏွာျပင္ ညီေနရန္ ေက်ာက္တုံးကုိ အေပါက္ေဖာက္ကာ ေက်ာက္ေရခြက္တြင္ေရထည့္ျပီး ေရမ်က္ႏွာျပင္ကုိ အသုံးျပဳရသည္။ ထုိသုိ႕ ေထာင္လုိက္ျပီးသည္ႏွင့္ ဝိတ္တုံးကုိၾကိဳးခ်ီကာ ခ်လွ်င္ ပိႏၷဲတုိင္ တည့္မတ္နုိင္သည္။ ယေန႔ျမင္ေတြ႕ရေသာ စိန္ဖူးေတာ္ ၾကည့္ ခြက္ကဲ့သို႔ ေရခြက္မ်ိဳးကုိ အကြာအေဝးတူ အရပ္ ( ၄ ) မ်က္ႏွာတြင္ တစ္ခြက္စီထားရွိကာ အေရွ႕ေနာက္လမ္းေၾကာင္းႏွင့္ ေတာင္ေျမာက္လမ္း ေၾကာင္းဆုံေသာ က်င္တြယ္က်ေနရာတြင္ ပိႏၷဲတုိင္ကုိ စုိက္ထူလိမ့္မည္။

ထုိ႕ေနာက္ေစတီေတာ္ကုိ တစ္ရစ္ျခင္းစီ ေဆာက္လုပ္ကာ အထက္သုိ႕ တက္ေရာက္သြားရင္း ( Level ) ညွိယူကာ ေရျပင္ညီေပၚတြင္ အကြာအေဝး အညီအမွ် ကုိ ထိန္းညွိျပီး အထက္သုိ႕ တုိင္ ( Balance ) ျဖစ္ေအာင္ တည္သြားသည္။ ပိႏၷဲတုိင္စစုိက္စဥ္ ကတည္းက ေရခြက္ႏွင့္ အကြာအေဝးတူညီ သည္ျဖစ္ရာ တည္ေဆာက္စဥ္က ျမင္ေတြ႕ ရသလုိ ျပီးဆုံးသြားေသာအခါတြင္ စိန္ဖူးေတာ္ထိပ္မွာလည္း ေသးငယ္ေသာ ဤခြက္အတြင္း ကြက္တိ ေပၚေနလွ်င္ ပိႏၷဲတုိင္ တည့္မွတ္စြာရွိသည္ ဟု နားလည္ရမည္ျဖစ္ပါသည္။ ယခုမူ ေက်ာက္ ေရ ခြက္တစ္ခြက္သာ ေတြ႕ျမင္ရပါေတာ့သည္။

အျခားတစ္ခုကား လူတစ္ရစ္ နတ္တစ္ရစ္ တည္ခဲ့သည္ဆုိေသာ အဆုိမွာလည္း စဥ္းစားစရာျဖစ္ျပန္သည္။ လူတည္သည္ကား လက္မခံ ႏုိင္စရာမရွိေသာ္လည္း နတ္ကား မည္သုိ႕တည္ေပး ပါမည္နည္း။ ပညာရွင္မ်ား၏ထင္ျမင္ခ်က္မွာ ေန႕ႏွင့္ည ( ၂ ) ဆုိင္းခြဲကာ မရပ္မနား တည္ျခင္း ျဖင့္ ေစတီေတာ္ၾကီး အျမန္ျပီး သြားျခင္း ျဖစ္နုုိင္သလုိ ဘုရင္ ( ၂ ) ပါးတည္ခဲ့သည္ဟုလည္း ျဖစ္ႏုိင္ျပန္သည္။ ဘုရင္ ( ၂ ) ပါးတည္ျခင္း ႏွင့္ပတ္သက္ျပီး အယူ ( ၂ ) မ်ိဳးကြဲေနျပန္သည္။ အခ်ိဳ႕က အေနာ္ရထာ မင္းတည္ထားေသာ ေစတီေတာ္ကုိ က်န္စစ္သားက ငုံ၍ တည္သည္ ဟု ဆုိသလုိ အခ်ိဳ႕ကလည္း အေနာ္ရထာ တည္ေနစဥ္ နတ္ျပည္စံသျဖင့္ က်န္စစ္သားမင္းက ဆက္လက္တည္သည္ဟူ ၍ ျဖစ္ေလသည္။

( ၁၉၇၅ ) တြင္လႈပ္ခဲ့ေသာ ပုဂံငလ်င္တြင္ အထြဋ္ေတာ္ ခ်ယားသီးကြဲကာ ေၾကးသြန္းၾကဳတ္ ေစတီ ( ၄ ) ဆူ ျပဳတ္က် လာခဲ့ဖူးသည္။ ၄င္းအတြင္းတြင္ ငုံ ၍ တည္ထားေသာ ေစတီကုိ ေတြ႕ခဲ့ ရသျဖင့္ ပထမအယူအဆက ပုိျဖစ္ႏုိင္ ပါသည္။ အမွန္အားျဖင့္ ပုဂံေခတ္ ေရႊစည္းခံုေစတီေတာ္သည္ ထီးေတာ္ မတင္ထားပါ။ ထို႔အျပင္ ေၾကးျပားေပါင္း ( ၃၀၀၀၀ ) ေက်ာ္ျဖင့္ ေစတီတစ္ဆူ လုံး ဖုံးအုပ္ထားသျဖင့္ မူလေစတီသည္ သဲေက်ာက္ ေစတီသာျဖစ္သည္။

ေရႊစည္းခုံေစတီ၏ အမည္ယူဆထားပုံမွာလည္း စိတ္ဝင္စား စရာေကာင္းသည္။ သဲစည္းခုံေပၚတြင္တည္ ၍ ေရႊစည္းခုံ ဟူ ၍ တစ္မ်ိဳး ၊ ေဇယ်ာဘူမိ ေအာင္ေျမ ဟူေသာ စကားရပ္မွ ေဇယ်ာဘုမ္ ဇိယခုမ္ ထုိမွ ေရႊစည္းခုံ ဟု အဆင့္ဆင့္ ေျပာင္းလဲလာသည္ဟု လည္း ဆုိျပန္သည္။ ကင္းဝန္မင္းႀကီးဦးေကာင္းသည္ ေရႊစည္းခုံ ေစတီေတာ္ ၏အံ့ဖြယ္ကုိးပါးအလကၤာတြင္ ေဇယ်ခုံ ဟုထည့္သြင္း ေရးသားခဲ့သည္။

ဘုရင့္ေနာင္ေခါင္းေလာင္းစာတြင္လည္း ေဇယ်ဘုံဟု ေရးထုိးသည္။ ပုဂံ ေခတ္တြင္ ဘုရင့္နန္းေတာ္ႏွင့္ လူေနအိမ္မ်ားကုိ သစ္ဝါးမ်ား ျဖင့္ တည္ ေဆာက္ေသာ္လည္း သာသနိက အေဆာက္အဦးမ်ားကို အုတ္၊ ေက်ာက္တုိ႕ျဖင့္ တည္ထားျခင္းသည္ ျမင့္ျမတ္ေသာ အေဆာက္အဦးမ်ား ျဖစ္သည္က တစ္ေၾကာင္း သာသနာေတာ္ ေရရွည္တည္တံ့ ရန္အတြက္ တစ္ေၾကာင္း စသည္တို႕ေၾကာင့္ ျဖစ္ေလသည္။

ေရႊစည္းခုံဘုရားအတြင္း အျခားၾကည့္ရႈေလ့လာစရာမ်ားမွာ –

၁။ ေၾကးဂူတုုိက္

ဘုရားရင္ျပင္ေတာ္ေပၚတြင္ ပြင့္ေတာ္မူျပီးေသာ ဘုရား( ၄ )ဆူကုိ ရည္ညြန္း၍ သြန္းလုပ္ေသာ ဥာဏ္ေတာ္ ( ၁၃ ) ေပ အရြယ္ရွိ ပဥၥေလာဟာ ဆင္းတုေတာ္မ်ားမွာ ပုဂံေခတ္ေၾကးသြန္း ရုပ္ပြားေတာ္ မ်ား ျဖစ္သည္။ အေနာက္ဘက္မတ္ရပ္ကုိယ္ေတာ္သည္ မူလလက္ရာ ျဖစ္ျပီး အျခား မတ္ရပ္ကုိယ္ေတာ္မ်ား၏ လက္ေခ်ာင္းမ်ားမွာ အခုိးခံရသျဖင့္ ျပန္လည္ျပဳ ျပင္ထားျခင္း ျဖစ္ေလသည္။ ထုိေခတ္ပန္းတဥ္းပညာကုိ ေလ့လာခြင့္ရရွိႏုိင္ သည္။

၂။ နတ္ကြန္း

အေနာ္ရထာမင္းသည္ နတ္ကုိးကြယ္မႈကုိ တုိက္ဖ်က္ကာ နတ္ရုပ္တုိ႕ကုိ စုခ်ည္ျပီး ေရႊစည္းခုံဘုရားတံတုိင္းအတြင္း ထားရွိေသာ္လည္း မဆံ့သျဖင့္ အျပင္တြင္ ထား ရွိျပန္သည္။ သုိ႕ေသာ္ လူမ်ားက တိတ္တိတ္ ကုိးကြယ္သျဖင့္ ထုိဝင္းအတြင္းနတ္ ( ၃၇ ) မင္းကုိ နတ္တန္ေဆာင္း ထားရွိေပးကာ ျပည္သူမ်ား နတ္မ်ားလာေရာက္ပူေဇာ္ ေစသည္။ ထုိသုိ႕ပူေဇာ္အျပီး ဘုရား၏ အဆမတန္ ၾကီးက်ယ္ခမ္းနား သည့္ ပုံရိပ္ကုိ ျမင္ေတြ႕ လွ်င္ အလုိလုိစိတ္ညြတ္လာေစရန္ ရည္ရြယ္သည္။ ထုိ ေရႊစည္းခုံ တံတုိင္းမွအစျပဳကာ အတြင္း( ၃၇ )မင္း ၊ အျပင္( ၃၇ )မင္းဟူ ၍ ျဖစ္လာခဲ့သည္။

၃။ ကြ်န္းတံခါးႏွင့္ကြ်န္းျပႆဒ္

အေရွ႕ဘက္ျခမ္းေစာင္းတန္းတြင္ ႏွစ္ ၉၀၀ ေက်ာ္သက္တမ္းရွိေသာ ကြ်န္းတံခါးႏွင့္ ( ၁၅ )ရာစု ထိလတ္ပိုးအူဇတ္ပါ သစ္သားျပႆဒ္မ်ား ရွိၾကသည္။

၄။ အေရွ႕ေတာင္ေထာင့္

အေရွ႕ေတာင္ေထာင့္အရပ္တြင္ ( 1768 ) ခုနွစ္ ေမ ( 30 ) ရက္ေန႕ ၌ အေလာင္းမင္းတရား၏သားေတာ္ ဆင္ျဖဴရွင္မွ တင္လွဴခဲ့ေသာ ထီးေတာ္ ေဟာင္းႏွင့္ ေမာ္ကြန္းတင္ ေက်ာက္စာ ေရးထုိး ထားရွိသည္။ ဘုရားပရဝုန္ အတြင္းတြင္ ( ၁၂ ) ရာသီ ပြင့္ေသာ ခေရပင္လည္း ရွိသည္။

၅။ စဥ့္ဇတ္ကြက္မ်ား

ပစၥယံအေျခတြင္( ၅၅၀ ) ဇတ္ေတာ္ပါ တစ္ေပခြဲအရြယ္ အစိမ္းေရာင္စဥ့္ကြင္း ( ၅၉၆ ) ျပားကုိ တန္ဆာဆင္ထားသည္။ ၇၀% ေသာ စဥ့္ကြက္တုိ႕သည္ ေက်ာက္ျဖင့္ျပဳလုပ္ထားကာ အခ်ိဳ႕ကုိ ေျမဖုတ္ထားျပီး အားလုံးကုိ စဥ့္သုတ္ထားသည္။ အေနာက္ေျမာက္ ေထာင့္ရွိ ဆင္၊ ေျမြ၊ ေျမေခြးတုိ႕ လုံးေထြးကာ ေရေမၽွာလာေသာ စဥ့္ခ်ပ္သည္ ေလာဘ၊ ေဒါသ၊ ေမာဟ ကုိ ေဖာ္ညြန္း ထားေသာ စဥ့္ျဖစ္သည္။

၆။ အေရွ႕အရပ္

( 1557 ) ေမလ ( 23 ) ရက္ေန႕တြင္ ဘုရင့္ေနာင္မွ ေစတီေတာ္ ကုိ ေရႊြသကၤန္းကပ္လွဴ ခဲ့ သလုိ ( ၂၁၀၀ ) ပိသာ ( 3.18 Tons ) ရွိေသာ ကုသုိလ္ေတာ္ ေခါင္းေလာင္းကုိ လွဴဒါန္းခဲ့သည္။

၉။ ဆြမ္းသပိတ္၊ ေက်ာက္ျမင္း၊ အဖထက္သားတစ္လၾကီး၊ ပြဲစားၾကီး ဦးေနထြန္းနတ္ႏွင့္ အျခားေလ့လာစရာမ်ားစြာရွိပါသည္။

၁၀။ ေရႊစည္းခုံျခေသၤ့ႏွင့္ အေစာင့္နတ္ရုပ္မ်ား

ေရႊစည္းခုံျခေသၤ့မ်ားသည္ သဘာဝလည္ဆံေမြးႏွင့္ အခြ်န္အတက္ နည္းသည္။ ပါးစပ္ျပဲကာ ဦးေခါင္းမွာျပားသည္။ လည္ပင္းတြင္ ၾကိဳးစ အရွည္အတုိမတူေသာ ခ်ဴမ်ားဆြဲေပးထားသည္။ အထီးအမ ခြဲျခားလို ေသာ သေဘာမ်ိဳး ျဖစ္နိူင္သည္။ တရုတ္ပုံေပါက္သျဖင့္ တရုတ္က်ဴးေက်ာ္စစ္ခန့္က ထြင္းထုထားေသာ ေက်ာက္ရုပ္ ဟု အခ်ိဳ႕က ယူဆၾကသည္။ ဒူးတစ္ဖက္ေထာင္ တစ္ဖက္လဲဟိႏၵဴ နတ္ရုပ္မ်ားကုိ မုခ္အဝင္မ်ားတြင္ ထားရွိသည္။

အလုံးစုံကုိျခဳံငုံၾကည့္လုိက္ေသာ္ အေနာ္ရထာမင္း ပင့္ေဆာင္ခဲ့ေသာ စြယ္ေတာ္ ( ၄ ) ဆူဘုရားတုိ႕၏ အကြာအေဝး ေဆာက္လုပ္ထား ပုံသည္ အျခားသေဘာ ထက္ ပုဂံျမိဳ႕ေတာ္ ေရႊၾကိဳးသတ္ နယ္နမိတ္ ( Landmark ) သတ္မွတ္ ထားပုံႏွင့္ ဆင္တူသည္။ ေရႊစည္းခုံသည္ ေက်ာက္ျဖင့္တည္ေသာ ပုဂံရွိ ဘုရား( ၄ ) ဆူမွ တစ္ဆူျဖစ္ပါေၾကာင္း သုခုမအလင္းတန္းမ်ား မွ ကုသုိလ္ျဖစ္ ေရးသားတင္ဆက္လုိက္ ပါသည္။

သုခုမအလင္းတန္းမ်ား

– ျမတ္ဘုရားေရႊစည္းခုံ

– ပုဂံသြားမွတ္တမ္း

– ေရႊစည္းခုံ ျမန္မာ့စြယ္စုံက်မ္း

– ျမန္မာ့ရုိးရာဗိသုကာ

Credit: ပုဂံ သိပၸံေမာင္ဝ ျပန္လည္မွ်ေဝပါသည္။

Loading...

Facebook Comments